Przejdź do treści

Czworokąty wpisane w okrąg i opisane na okręgu

Wszystkie cztery wierzchołki leżą na jednym okręgu. Rozpoznaje się to po kątach, nie po bokach.

Definicja

Czworokąt wpisany w okrąg

Czworokąt wypukły da się wpisać w okrąg wtedy i tylko wtedy, gdy sumy przeciwległych kątów są równe 180∘180 ^\circ:
α+γ=β+δ=180∘\alpha + \gamma = \beta + \delta = 180 ^\circ
Definicja

Czworokąt opisany na okręgu

W czworokąt wypukły da się wpisać okrąg wtedy i tylko wtedy, gdy
∣AB∣+∣CD∣=∣BC∣+∣DA∣|A B| + |C D| = |B C| + |D A|

Po ludzku

Wszystkie cztery boki są styczne do jednego okręgu. Rozpoznaje się to po bokach, nie po kątach.

Przykłady

  1. Matura rozszerzona, maj 2023, zadanie 8 (4 pkt). Czworokąt ABCDA B C D, w którym ∣BC∣=4|B C| = 4 i ∣CD∣=5|C D| = 5, jest opisany na okręgu. Przekątna ACA C tworzy z bokiem BCB C kąt o mierze 60∘60 ^\circ, a z bokiem ABA B — kąt ostry, którego sinus jest równy 14\frac{1}{4}. Oblicz obwód czworokąta ABCDA B C D.
  2. Równoległobok. W równoległoboku kąty przeciwległe są RÓWNE, a w czworokącie wpisanym sumują się do 180∘180 ^\circ. Skoro α=γ\alpha = \gamma oraz α+γ=180∘\alpha + \gamma = 180 ^\circ, to α=90∘\alpha = 90 ^\circ.
  3. Matura 2023, zadanie 8. W trójkącie ABCA B C znamy ∣BC∣=4|B C| = 4, kąt przy CC równy 60∘60 ^\circ i sin⁡∣∠BAC∣=14\sin |\angle B A C| = \frac{1}{4}. Z twierdzenia sinusów
    ∣BC∣sin⁡∣∠BAC∣=∣AB∣sin⁡∣∠BCA∣\frac{|B C|}{\sin |\angle B A C|} = \frac{|A B|}{\sin |\angle B C A|}
    41/4=∣AB∣sin⁡60∘⇒∣AB∣=16⋅32=83\frac{4}{1 / 4} = \frac{|A B|}{\sin 60 ^\circ} \quad \Rightarrow \quad |A B| = 16 \cdot \frac{\sqrt{3}}{2} = 8 \sqrt{3}